Przejdź do głównej treści Przejdź do wyszukiwarki

Artykuł o SKO

Czcionka:

- SAMORZĄDOWE KOLEGIA ODWOŁAWCZE -

W myśl art. 78 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej „Każda ze stron ma prawo do zaskarżenia orzeczenia i decyzji wydanych w pierwszej instancji. Wyjątki od tej zasady oraz tryb zaskarżenia określa ustawa”. Realizacją tej zasady w indywidualnie rozpatrywanych sprawach z zakresu administracji publicznej, należących do właściwości jednostek samorządu terytorialnego, było powołanie do życia i dalsze funkcjonowanie samorządowych kolegiów odwoławczych (SKO).

Podstawę prawną funkcjonowania samorządowych kolegiów odwoławczych stanowią przepisy ustawy z 1994 r.o samorządowych kolegiach odwoławczych. Ustawa ta reguluje ustrój, zakres kompetencji i zasady ich realizacji oraz kwestie sprawowania nadzoru nad kolegiami.

Zakres działalności SKO obejmuje sprawy o charakterze administracyjnym – w tym m.in. sprawy z zakresu pomocy społecznej, świadczeń rodzinnych, dodatków mieszkaniowych, jak również sprawy z zakresu podatków i opłat lokalnych należące w I instancji do właściwości rzeczowej organów jednostek samorządu terytorialnego oraz wskazane w ustawach sprawy o charakterze cywilnoprawnym. Samorządowe kolegia odwoławcze orzekają, co do zasady, jako organy II instancji (odwoławcze). Jedynie w wyjątkowych sytuacjach, wskazanych przepisami, kolegia orzekają jako organy I instancji. Oznacza to, że w przypadku, gdy kolegia orzekają jako organy odwoławcze, ich decyzje stają się decyzjami ostatecznymi tj. takimi, w stosunku do których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Ze względu na charakter SKO, określonych jako organy wyższego stopnia (odwoławcze), sprawy przyjmowane są przede wszystkim w formie odwołań od decyzji i zażaleń na postanowienia. Zgodnie z przepisami ustawy Kodeks postępowania administracyjnego i ustawy Ordynacja podatkowa odwołania i zażalenia do SKO wnosi się za pośrednictwem organu, który daną decyzję lub postanowienie wydał. Wyjątkiem od tej zasady jest sytuacja, gdy SKO wydało decyzję jako organ I instancji. Wówczas stronie przysługuje prawo do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wnosi się go bezpośrednio do SKO, które wydało decyzję jako organ I instancji.

Wydanie przez samorządowe kolegium odwoławcze decyzji na podstawie musi być poprzedzone odpowiednio przeprowadzonym postępowaniem. Kolegium jest zobligowane do merytorycznego załatwienia sprawy poprzez przeprowadzenie postępowania uzupełniającego, co oznacza, że przed wydaniem decyzji musi nie tylko wnikliwie rozpatrzyć sprawę poprzez zbadanie zebranego przez organ I instancji materiału dowodowego, ale ewentualnie uzupełnić go z urzędu lub na wniosek strony. Kolegium musi w uzasadnieniu decyzji wskazać okoliczności, które uznało za udowodnione i które przyjmuje za dowód w sprawie, a także dokonać wykładni podstawy prawnej mającej zastosowanie w danej sprawie. Kolegium, gdy wydaje decyzję utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji, nie może uzasadniać jej, wskazując jedynie, że podziela zdanie organu I instancji, bądź gdy uchyla ją – że podziela stanowisko odwołującej się strony. W oparciu o przeprowadzone postępowanie odwoławcze kolegium musi zająć własne stanowisko w rozstrzyganej sprawie, co pozwoli zrealizować zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

Formy rozstrzygania spraw przez kolegium w postępowaniu administracyjnym nie odbiegają od uprawnień nadanych innym organom odwoławczym. Zgodnie z art. 138 KPA samorządowe kolegium odwoławcze wydaje decyzję, w której:

1)  utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo

2)  uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo – uchylając tę decyzję – umarza postępowanie I instancji w całości albo w części, albo

3)  umarza postępowanie odwoławcze.

Przepis ten zawiera enumeratywny katalog rodzajów decyzji, które może wydać organ w postępowaniu odwoławczym. Ponadto, zgodnie z art. 138 § 2 KPA organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Decyzje wydawane przez kolegium w II instancji objęte są zakazem reformationis in peius, gdyż zgodnie z art. 139 KPA organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, z wyjątkiem sytuacji, w których zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny.

Na decyzję wydaną przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze stronie przysługuje skarga administracyjna do właściwego miejscowo Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

 

Samorządowym Kolegium Odwoławczym właściwym dla spraw rozpatrywanych przez Wójta Gminy Koszęcin oraz Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Koszęcinie jest:

 

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie

Al. Niepodległości 20/22

42-200 Częstochowa

tel./fax 34 363 11 18; 34 363 13 39

 

            Strona niezadowolona z rozstrzygnięcia Wójta Gminy Koszęcin lub Kierownika Pomocy Społecznej w Koszęcinie ma prawo złożyć środek zaskarżenia, zgodnie z pouczeniem zawartym w decyzji, które obligatoryjnie zamieszczane jest w każdej decyzji administracyjnej oraz postanowieniu.

Co istotne, postępowanie przed Samorządowym Kolegium  Odwoławczym jest wolne od opłat. Wartym powtórzenia jest, iż organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, z wyjątkiem sytuacji, w których zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny.

*Artykuł sporządzony na podstawie Bucholski R., Mikos-Sitek A., Pozycja samorządowych kolegiów odwoławczych w systemie organów publicznych, cz. I. i II., Edukacja Prawnicza 2014, nr 5 i 6.

 

                                                                                                                                                      Aleksandra Cogiel

 

 

Pogoda

Zegar

Kalendarium

Wrzesień 2017
Pon Wt Śr Czw Pt Sb Nie
28 29 30 31 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 1

Imieniny

Gmina Koszęcin